• BITCOIN/TL
    459307,725
    % -5,48
  • ETHEREUM/TL
    30650
    % -8,29
  • RIPPLE/TL
    6.5
    % -7,02
  • BITCOIN CASH/TL
    3025.97,536
    % -8,07
  • LITECOIN/TL
    1061.01
    % -8,68
  • COSMOS HUB/TL
    160.87
    % -12,19
  • CARDANO/TL
    8.09
    % -12,46
  • TETHER/TL
    15.98
    % 0,31

Kripto Para Arbitrajı Nedir? Nasıl Yapılır?

Kripto para arbitrajı, kripto para birimlerinin farklı borsalarda farklı fiyatlandırılabilmesinden yararlanır. Arbitraj ticareti gerçekleştiren yatırımcılar, genellikle borsalar arasında ticaret yapar veya tek bir borsada üçgen arbitraj modelini kullanır. Arbitraj ticaretiyle ilişkili riskler arasında slipaj, fiyat hareketleri ve transfer ücretleri yer alır.

Her gün on milyarlarca dolarlık kripto para, milyonlarca işlemde el değiştirir. Ancak, geleneksel borsalardan farklı olarak, her biri aynı kripto para birimleri için farklı fiyatlar gösteren birçok kripto para borsası vardır. Bu farklılık da profesyonel yatırımcılara zaman zaman avantaj sağlar.

Kripto Para Arbitrajı Nedir?

Geleneksel borsalarda arbitraj, bir borsada bir varlığın satın alındığı ve başka bir borsada anlık olarak daha yüksek bir fiyatla satıldığı ve fiyat farkından kâr elde etmek için yararlanıldığı bir ticaret stratejisidir.

Kripto para arbitrajı da geleneksel borsalardaki arbitraja benzer. Ancak, arbitraj ticareti için varlık olarak kripto para kullanılır. Bu strateji, kripto para birimlerinin farklı borsalarda nasıl farklı fiyatlandırıldığından yararlanır. Basit bir örnekle, OKEx’te BTC $40,2 bin, Huobi’de $40 bin olarak fiyatlandırılabilir. Bu fiyat farkını kullanmak arbitrajın temel noktasıdır. Bir yatırımcı Huobi üzerinden BTC satın alabilir, satın aldığı BTC’yi OKEx’e aktarabilir ve BTC’yi satarak yaklaşık $200 kâr elde edebilir.

Kripto para arbitrajında hız, yatırımcıların dikkat etmesi gereken bir konudur. Kripto para borsalarında bu fiyat farklılıkları genellikle kısa sürede kapatılır. Ancak yatırımcılar, piyasayı doğru bir şekilde takip edebilirse, elde ettiği kârlar çok büyük olabilir. Filecoin Ekim 2020’de borsalarda listelendiğinde, bazı borsalarda ilk birkaç saat içinde fiyatı $30 seviyelerindeyken bazı borsalarda ise $200 seviyelerindeydi.

Kripto Para Birimleri Nasıl Fiyatlandırılır?

Borsalarda kripto para birimlerinin fiyatları emir defterlerinde belirlenir. Bu emir defterleri, farklı fiyatlarla alış ve satış emirlerini içerir. Örneğin, bir yatırımcı $40 bin karşılığında bir BTC satın almak için “satın alma” emri verebilir. Bu emir, emir defterinde yer alır. Başka bir yatırımcı bir BTC’yi $40 bine satmak isterse, deftere bir satış emri ekleyebilir ve böylece iki yatırımcı arasında ticaret gerçekleşmiş olur. Emir, satın alma ve satma emri tamamlandığı için emir defterinden çıkarılır. Basit olarak bu şekilde gerçekleşen işleme kripto para ticareti ismi verilir.

BTC emir defteri, kaynak: OKEx

Kripto para borsaları, en son gerçekleşen ticaret üzerinden bir kripto para birimini fiyatlandırır. Bu fiyatlandırma, bir satın alma emrinden veya bir satış emrinden gelir. Örneğimizi ele alırsak, yalnız BTC’nin $40 bine satışı en son gerçekleşen ticaret olsaydı, borsa fiyatı $40 bin olarak belirleyecekti. Daha sonra $40,1 bine iki BTC satan bir yatırımcı, fiyatı $40,1 bine yükseltecekti. Bu örnekle beraber, kripto para birimlerinin fiyatlandırılması için önemli olan alım satım yapılan kripto para birimi miktarı önemli değil, gerçekleşen en son fiyattır.

Her kripto para borsası, fiyatlarını diğer kripto para borsalarından baz alanlar dışında, kripto para birimlerini bu şekilde fiyatlandırır.

Farklı Arbitraj Ticareti Yöntemleri

Borsalar Arası Arbitraj

En çok bilinen ve yatırımcılar tarafından sıklıkla gerçekleştirilen kripto para arbitrajının bir yöntemi, bir borsada bir kripto para birimi satın almak ve ardından onu, kripto para biriminin daha yüksek bir fiyata satıldığı başka bir borsaya aktarmaktır. Ancak, bu yöntem bazı sorunlar içerdiği için kusursuz değildir. Fiyat farklılıkları genellikle sadece birkaç saniye için emir defterinde yer alır, ancak borsalar arasında kripto para birimi transferi yapmak dakikalar alabilir. Kripto parayı bir borsadan diğerine aktarmak para çekme, para yatırma veya ağ ücretlerini içerdiğinden, transfer ücretleri de kripto para arbitrajı yapan yatırımcılar için önemli olan başka bir konudur.

Arbitraj yatırımcıları için işlem ücretlerini aşmanın bir yolu, kripto para birimlerini iki farklı borsada tutmaktır. Bu yöntemi kullanan bir yatırımcı, daha sonra aynı anda bir kripto para birimi alıp satabilir.

Bu yönteme bir örnek verecek olursak, bir yatırımcının Huobi’de ABD Doları ile sabitlenmiş “stablecoin“de (USDT gibi) $40 bin USDT’si ve OKEx’te bir BTC’si olduğunu varsayalım. BTC, OKEx’te $40,2 bin ve Huobi’de ise $40 bin olduğunda, yatırımcı Huobi’de BTC’yi (stablecoin kullanarak) satın alır ve zaten sahip olduğu BTC’yi OKEx’te satar. Bu işlem sonrasında kullanıcı, ilk başta farklı borsalarda sahip olduğu varlıkların tersine, OKEx’te BTC yerine USDT ve Huobi’de de USDT yerinde BTC’ye sahip olur. Bu durumda yatırımcı, herhangi bir BTC ya da USDT kaybı olmadan (işlem ücretleri dışında), iki borsa arasındaki fiyat farkı nedeniyle $200 kazanır.

Farklı borsalardaki AVAX fiyatları, kaynak: CoinMarketCap

Üçgen Arbitraj

Üçgen arbitraj yöntemi diğer arbitraj yöntemlerinden biraz daha karmaşık ve biraz yorucudur. Üçgen arbitraj, üç farklı kripto para birimini almayı ve aralarındaki fiyat farkını kullanarak tek bir borsada alıp satmayı içerir. Bu yöntemde, bütün işlemler tek bir borsada gerçekleştiğinden dolayı, arbitraj yatırımcıları için transfer ücretleri bir anlam ifade etmez.

Üçgen arbitraj yönteminde, bir yatırımcı BTC, ETH ve XRP’nin yer aldığı arbitrajda bir fırsat yakalayabilir. Bu üç kripto para biriminde bir veya daha fazlasının borsada değer kaybına uğramış olması muhtemeldir. Dolayısıyla bir yatırımcı, BTC’yi ETH için satıp, ETH ile XRP satın alıp ve son olarak da XRP’yi satıp BTC satın alarak bir arbitraj fırsatından yararlanabilir. Bu yöntemde yatırımcı stratejilerini mantıklı ve doğru bir şekilde uyguladığında, bu işlemler sonunda başladığından daha fazla BTC’ye sahip olacaktır.

DeFi’da Arbitraj

Merkezi olmayan finans veya DeFi, borç verme protokolleri, “stablecoin”ler ve borsalar gibi merkezi olmayan finansal protokolleri ifade eder. DeFi’ın kod ağırlıklı geliştirilmesi, onları arbitraj yatırımcılar için mükemmel kılar. DeFi’da arbitraj ticareti yapmak isteyen yatırımcılar için birden fazla strateji bulunur.

Bu stratejilerden bir tanesi, DeFi’da kredi verme protokollerinin sunduğu çeşitli getirilerden kâr elde etmeyi amaçlar. Eğer bir platform bir “stablecoin”den %10 getiri sağlıyorsa ve diğer bir platform farklı bir stablecoin için %11 getiri sağlıyorsa, yatırımcı daha düşük getirisi olan “stablecoin’ni daha yüksek getirili olana çevirerek ekstra %1’i kazanabilir.

Başka bir strateji, merkezi olmayan farklı borsalardaki fiyatlardankâr elde etmektir. Bu strateji, merkezi borsalarda yapılan arbitraja benzer. Ancak, bu sefer Uniswap gibi merkezi olmayan borsalarda gerçekleştirilir. Merkezi olmayan bazı borsalar, “token”lar için farklı fiyatlara sahip olabilir ve aradaki farktan yararlanarak para kazanmak mümkündür.

Kripto Para Arbitraj Ticaretinin Riskleri

Peki, arbitraj ticareti yatırımcılara her zaman kazanç mı sağlar? Elbette hayır. Arbitraj ticareti ile ilgili çeşitli riskler vardır ve yatırımcıların bunları göz önünde bulundurması gerekir. Bu ilgili risklerden biri slipajdır. Slipaj, yatırımcı bir kripto para birimini satın almak için emir verdiğinde meydana gelir, ancak yatırımcının emirleri, emir defterindeki en düşük tekliften daha büyüktür ve emrin slipajına, daha basit bir anlatımla da ödemenin beklediklerinden daha pahalıya gerçekleşmesine neden olur. Bu, arbitraj yatırımcıları için sıklıkla karşılaşılan bir sorundur. Özellikle de arbitraj miktarları düşükse, slipaj potansiyel kârı yok eder.

Fiyat kayması, arbitraj ticaretindeki başka bir risktir. Yatırımcılar, fiyat kayması birkaç saniye içinde kaybolabileceğinden dolayı, fiyat kayması oluştuğunda avantaj sağlamak için hızlı olmalıdır.

Son olarak, yatırımcılar transfer ücretlerini hesaba katmalıdır. Büyük kripto para birimleri için fiyat kayması nadiren çok büyüktür ve düşük miktarla yapılan arbitraj ticareti, işlem ücreti ve transfer ücretleri sebebiyle herhangi bir potansiyel kârı yok edebilir. Bu düşük miktarlar aynı zamanda önemli kazançlar elde etmek isteyen herhangi bir yatırımcının çok sayıda işlem yapması ve bu sebeple de birden fazla kez transfer ve işlem ücreti ödemesi gerektiği anlamına gelir.

Bu içerik sadece bilgi amaçlıdır, finansal yatırım tavsiyesi ya da stratejisi içermemektedir.

YORUMLAR YAZ