• BITCOIN/TL
    474256,242
    % -2,50
  • ETHEREUM/TL
    28592
    % -10,35
  • RIPPLE/TL
    6.35
    % -4,61
  • BITCOIN CASH/TL
    2860.07,386
    % -8,32
  • LITECOIN/TL
    1010.57
    % -9,46
  • COSMOS HUB/TL
    150.26
    % -14,76
  • CARDANO/TL
    7.55
    % -10,30
  • TETHER/TL
    16.37
    % 0,05

Uniswap ve Sushiswap Nedir? Farkları Nelerdir?

Uniswap ve Sushiswap DeFi ekosisteminin önemli iki oyuncusudur. Merkeziyetsiz Finans, bilineceği üzere blok zinciri teknolojisinin getirmiş olduğu temel karakteristik niteliklerden biridir. Güçlü ve güvenilir bir finansman ağının dışında bu teknoloji, son derece geniş perspektifli avantajlar vadeder. Özellikle günümüzde yüksek düzeyde ilgi gören kripto para birimlerinin, bir varlık yatırımı haline dönüşmesinin en temel sebebi de bu sistemin merkezi bir otoriteye ihtiyaç duymadan banka ve benzeri finans kuruluşlarına bir alternatif ağ oluşturmasıdır. Bu kapsamda günümüzde pek çok farklı proje, blok zinciri ağı üzerinde kendine özgü bir konuma sahip olabilmek adına mücadele vermektedir.

Özellikle Ethereum ağında bulunan ERC-20 projesi yeni inşa edilen ekosistemler ya da kripto para birimleri için benzersiz bir alan açmaktadır. ERC-20 protokolü üzerine konumlanmış Uniswap, özellikle kullanıcıların değişim (al-sat) yapabilme konusunda son derece elverişli bir sisteme sahip olmasını sağlamıştır. Uniswap’ın geliştirmiş olduğu projeye bir alternatif olarak geliştirilen Sushiswap, her iki ekosistem arasında yüksek düzeyde benzerliklerin açık bir biçimde gözlemlenebilmesini sağlamıştır.

Başta kripto para birimleri yatırımı düşünen öngörülü yatırımcılar ve blok zinciri teknolojisiyle yakından ilgilenenler olmak üzere pek çok kimse tarafından bu iki projenin temel farkları merak edilmektedir. Sushiswap bir alternatif proje gibi görünüyor olsa da bu projenin genel anlamıyla Uniswap’ın bir hard forku olma özelliğine sahiptir.

Hard fork kelimesi DeFi projelerinde karşılaşılan bir terimdir. Söz konusu kelime, aynı ekosistem içerisinde aynı bloklarda işlem yapan projelerin kesişme noktalarına geldiğinde özerklik ilan etmeye yönelik niteliklere sahip olması anlamına gelir.

Çatallaşma olarak adlandırılan bu kelime, blok zincir ağı üzerinde aynı yüksekliğe erişmiş iki farklı bloğun uzlaşamaması durumunda ortaya çıkar ve Sushiswap da varlığını tam olarak bu tarz bir duruma borçludur. Yani genel anlamıyla Uniswap’ın ekosistemin uzlaşılmayan bir protokol yeni bir sistemin var olmasına aracılık etmiştir.

Uniswap Nedir?

Uniswap ve Sushiswap’ın temel farklarını ya da her iki ekosistem arasındaki benzerlikleri incelemek adına öncelikli olarak bu platformların ne vadettiğine ve temel dinamiklerinin hangi yapısal fikirden kaynaklanarak ortaya çıktığına bakılması gerekir.

Bu kapsamda genel anlamıyla Uniswap’ın, merkeziyetsiz protokoller ve akıllı sözleşmeler aracılığıyla kullanıcıların, ERC-20 protokolü içerisinde yer alan tüm tokenler arasında tek bir cüzdan kullanılarak değişim yapabilmesine izin veren bir DeFi projesi olduğunu söyleyebiliriz.  

Hayden Adams tarafından geliştirilen bu Merkeziyetsiz Finans projesi, ilk olarak 2018 yılında kullanıcılara sunulmuştur. Projenin en yenilikçi unsuru ERC-20 tabanı üzerinde farklı tokenler arasında değişim yapılabilmesi imkanının sağlanması gibi görünse de burada yatırımcıları doğrudan ilgilendiren son derece kritik bir öneme sahip olan belirleyici faktörlerin ortaya çıktığını söylemek olanaklıdır.

Uni coin (token) adı verilen ve ekosistemin değişim unsuru olan dijital varlıklar, platform üzerinde işlem ve değişim yapılabilmesine aracılık ettiği gibi buna ek olarak, ERC-20 tabanlı diğer tokenler ile yapılan değişimler sonucunda oluşan likidite havuzunu besler. Yani bu dijital varlığın piyasadaki değeri likidite havuzunda yer alan token miktarıyla eşgüdümlüdür.

Dolayısıyla yatırımcıların yatırımlarını şekillendirebilmeleri adına likidite havuzunu takip etmeleri gerekir. Uni token hakkında bir diğer bilinmesi gereken önemli faktör ise bu tokenin Unsiwap’ın projesinin geliştirilmesinden 2 yıl sonra, yani 2020 yılında yatırımcılara açılmış olmasıdır.

Sushiswap Nedir?

Sushiswap projesine ve ekosistemine bakıldığında ise platformun büyük oranda Uniswap’ın bir alternatifi olduğu düşüncesinin ortaya çıkması son derece olağandır. Sushswap’ın en temel farklı ise önde gelen diğer projeye göre ticari faaliyetlerden elde edilen gelirlerin tüm kullanıcılara daha adil ve eşit bir biçimde dağıtılıyor olmasıdır.

Sushiswap’ın proje kapsamında kullanıcılara vaat edilen en belirgin avantaj; platformun dijital varlığı olan Sushi havuzlarının likiditesine katkı sağlayan kullanıcıların sahip olduğu yetkilerin topluluk tarafından belirlenmesidir. Bu dinamik, platform üzerinde yeni ve güçlü zenginler ya da likidite havuzlarını yönetebilecek belirleyici kullanıcılar olmasını engellemektedir.

Dolayısıyla Sushi, yatırımcılara ve kullanıcılara daha eşit bir ağın kapılarını aralamıştır. Özellikle projenin genel anlamıyla eşler arasında token değişimi yapabilme kapsamında Uniswap’tan teknik olarak çok fazla fark içermiyor olması kullanıcıların büyük oranda Sushiswap’a doğru kaymasını sağlamıştır.  

Uniswap ve Sushiswap Arasındaki Temel Farklar ve Benzerlik?

Öncelikli olarak her iki projenin de bir DeFi projesi olduğu belirtilmelidir. Ethereum zinciri üzerinde ERC-20 protokolüne göre geliştirilmiş her iki proje teknik anlamda kullanıcılara ve yatırımcılara benzer imkanlar tanır. Her iki ekosistemin temel amacı da benzerdir ve ERC-20 tabanlı tokenler arasında değişim yapabilme olanağı vadeder.

Halef ve selef ilişkisi olan bu iki Merkeziyetsiz Finans projesinin en temel farkıysa Uniswap’ın kendine özgü bir seçkinler topluluğu yaratmış olmasıdır. Likidite havuzlarının gelirlerini adil bir şekilde tüm katılımcılara dağıtma konusunda daha fazla cömert olan Sushiswap projesi, aynı zamanda son dönemde yüksek düzeyde destek görerek ilgi odağı haline dönüştüğü belirtilmelidir.

Aynı zamanda Sushiswap projesinin savunucularının Uniswap’ın her ne kadar çıkış noktası merkeziyetsiz bir finans dinamiği gibi görünüyor olsa da merkezi bir otoriteye sahip olmakla suçlamıştır. Söz konusu suçlama Uniswap likidite havuzlarının merkezi mahiyete sahip olan bir şirket ve güçlü kullanıcılar tarafından konsolide edilerek merkezileştirilmesi şeklindedir.

YORUMLAR YAZ